على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3281
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
از تازى - نوعى از پلا و نوعى از شربت كه از آب و آرد و عسل سازند . مزعق ( mez'aq ) ا - ص . ع . آلتى كه بدان زمين را كاوند . و سير مزعق : رفتار شتاب . و نزع فى القوس نزعا مزعقا : يعنى بسرعت كشيد كمان را . مزعم ( maz'em ) ا . ع . كارى كه بر آن اعتماد نباشد . و جاى شك . مزعم ( moz'em ) ص . ع . اميدوار و آزمند . و فرمانبردار . و كار دست داده . و شير جوشيدن گرفته . و زمينى كه اول گياه آن برآمده باشد . مزعمة ( moz'amat ) ص . ع . كم پيه . و بسيار پيه . مزعوق ( maz'uq ) ص . ع . ترسان و بيمناك . و طعام مزعوق : طعام بسيار نمكدار و شور . مزعوقة ( maz'uqat ) ص . ع . ارض مزعوقة : زمين باران بزرگ قطره رسيده . مزعى ( maz'iyy ) ا . ع . سخنچين و نمام . مزغب ( mozqeb ) ص . ع . چوزهء موى ريزهء زرد برآورده . مزغف ( mezqaf ) ا . ع . بسيار حريص . مزغئد ( mozqa'edd ) ا . ع . خشمناك و غضبان . مزفة ( mezaffat ) ا . ع . محفهاى كه عروس را در آن نشانيده بخانهء شوهر برند . مزفت ( mozaffat ) و مزفتة ( mozaffatat ) ص . ع . قيراندود . و جرة مزفتة : سبوى قيراندود . مزفر ( mozaffar ) و مزفرة ( mozaffarat ) ا . ع . نفس برآوردن . و صاحب نفس . مزفور ( mazfur ) ا . ع . ستور سخت پيوستهبند . مزفوف ( mazfuf ) ص . ع . دلالت شده . و فرود آمده . مزفى ( mazfiyy ) ا . ع . ترسانيده شده . مزق ( mazq ) م . ع . مزقت الثوب مزقا و مزقة ( از باب ضرب ) : پاره كردم جامه را و دريدم آن را . و مزق الطائر مزقا ( از باب ضرب و نصر ) : سرگين انداخت آن مرغ . و مزق عرض اخيه : زشت گردانيد ناموس برادر خود را . و عيب كرد آبروى آن را و طعن نمود . مزق ( mezaq ) ا . ع . پارههاى جامهء دريده . مزقة ( mazqat ) م . ع . مزق مزقا و مزقة . ر . مزق . مزقة ( mezqat ) ا . ع . پارهاى از جامهء دريده . مزقة ( mozqat ) ا . ع . نام مرغى كوچك . مزقزق ( mozaqzaq ) ا . ع . هر كارى كه زود انجام پذيرد . مزقق ( mozaqqaq ) ا . ع . پوستى كه موى آن را نبرند و برنكنند . و راس مزقق : سر موى بريده . مزققة ( mozaqqaqat ) ا . ع . ماده شتر بزرگ خلقت . مزقوق ( mazquq ) ص . ع . پوست كنده شدهء از جانب سر به طرف پا . يق : كبش مزقوق . مزكت ( mazkat ) و ( mezkat ) ا . پ . مسجد كوچك . مزكن ( mozakken ) ص . ع . قيافهدان . مزكو ( mazku ) و ( mazkavv ) ا . پ . نوعى از طعام . مزكوبة ( mazkubat ) ا . ع . زن ملقوطة يعنى زنى كه آن را از زمين برگرفته باشند . مزكوت ( mazkut ) ا - م . ع . پر و مملو . و منه فى صفة على عليه الصلاة و السلام : كان مزكوتا اى مملو علما . و نيز اندوهگين . و سرمازده . و ملخى كه در شكم تخم دارد . مزكوتة ( mazkutat ) ص . ع . قربة مزكوتة : مشك پر . مزكوم ( mazkum ) ص . ع . گرفتار زكام و زكام زده . مزكى ( mozakk ) ص . ع . پاكيزه شده و پاك شده . مزكى ( mozakki ) ص . ع . پاك و پاكيزهكننده . مزگ ( mazg ) ا . پ . درخت بادام تلخ . مزگت ( mazget ) ا . پ . نمازخانه و مسجد . مزگه ( mazge ) ا . پ . باد تيره و غليظ و ناپاك . و هواى تيره . مزگى ( mazagi ) ا . پ . لذت و حلاوت و چاشنى . و منسوب بمزه . مزل ( mozell ) ص . ع . لغزاننده . مزلاج ( mezl j ) ص . ع . امراة مزلاج : زن لاغر سرين . مزلاج ( mezl j ) ا . ع . زيرفين و هر ابزارى كه بدان در را بندند و بدون كليد با دست آن را باز كنند . مزلاق ( mezl q ) ص . ع . فرس مزلاق : ماديانى كه بيشتر بچهء ناتمام افگند . مزلة ( mazellat ) م . ع . زل زلا و زللا و زلولا و زليلا و مزلة . ر . زل . مزلة ( mazellat ) و ( mazallat )